Thứ Tư, 19 tháng 2, 2020

Đồng hoa xoè và ảnh Tí Hớn.

Ngày ấy tôi đến một thành phố lớn, để thực hiện làm một gian hàng quảng cáo. Tôi có ghé qua anh mượn xe gắn máy để chạy công việc. Hôm tôi đến trả xe, anh tần ngần nói với tôi.

- Anh tính ngừng không tham gia gì em à, hoàn cảnh anh bây giờ hơi khó, vợ anh sắp sinh.

Tôi không cùng nhóm anh, xưa nay tôi vẫn là kẻ độc hành. Tôi hỏi lại.

- Anh nói việc này với nhiều người chưa?

Anh trả lời, đã.

Tôi chào anh để về Hà Nội, tôi chạnh buồn vì biết chắc sẽ lâu không còn gặp được anh.

Chỉ vài tháng sau anh và các bạn đều bị bắt, một vụ án chống nhà nước nổi tiếng.

Lẽ ra anh không nói với ai chuyện anh sẽ rút thì hơn. Ở cuộc chiến này, khi kẻ thù phát hiện ra ta có dấu hiệu mệt mỏi và hoảng sợ, đó là lúc chúng sẽ khai thác triệt để. Cũng như mua bán thôi, khi chợ chiều khách mua thấy chủ hàng có vẻ nóng ruột muốn về, họ sẽ ép trả mức giá thật rẻ mạt nhất.

Lúc thiếu niên, bố tôi buôn bạc hoa xoè. Một lần tôi cần tiền lắm. Tôi bèn lấy trộm của ông 3 đồng bạc hoa xoè. Mang đến nhà người khách của bố tôi để bán.

Người ta trả giá rẻ, tôi đòi đúng mức giá bố tôi bán. Họ không mua.

Tôi mang về, rình bố tôi không để ý, tôi nhét trả vào chỗ cũ.

Mấy hôm sau, bố tôi ngồi uống trà, ông gọi tôi ra hỏi.

- Tại sao con không bán 3 đồng hoa xoè cho chú Đ.

Tôi trả lời.

- Chú ấy trả rẻ hơn giá bố bán, nên con không bán. Con mang về.

Bố tôi hỏi.

- Con mang về trả bố, thế sao con lấy của bố định bán.

Tôi cúi đầu.

- Con cần tiền.

Bố tôi nói.

- Bố có mấy chục đồng, con lấy 3 đồng, con chỉ cần từng ấy tiền à?

Tôi trả lời.

- Vâng.

Bố.
 - Con cần tiền, sao chú ấy trả rẻ chút mà con không bán.?

Tôi nhìn bố tôi trả lời.

- Con là con của bố, con có thể lấy của bố. Nhưng người khác không thể vì  biết vậy mà ép giá con được.

Bố tôi trầm ngâm không nói gì,  nhiều lần tôi có những hành động khiến ông trầm ngâm. Trước khi ông mất, ông đuổi khéo tôi về quê sống. Ông nói tôi sinh ra không hợp với thời thế này.

Trong ví tôi luôn có 2 thứ, đó là đồng bạc hoa xoè và ảnh của Tí Hớn. Đồng hoa xoè tôi mua ở Pháp vào năm 2013. Còn tấm ảnh Tí Hớn tôi mang theo từ lâu, khi nó 3 tuổi. Tấm ảnh đó đã theo tôi vào trại giam b14 của bộ công an. Hàng đêm trong xà lim tôi giở tấm hình đó ra ngắm thằng bé .

Một ngày cán bộ điều tra nhắc đến nó, tôi nhìn tấm hình nó để gọn
trong lòng bàn tay, tôi khóc. Người cán bộ hỏi tôi.

- Có thương con mình không?

Tôi lau nước mắt, gật đầu.

Cán bộ điều tra nói.

- Thương con thì phải biết làm gì không?

Tôi gật đầu,.

Ông ta hỏi, thế biết như nào?

Tôi lau nước mắt, tôi nhìn ông ta nói.

- Biết là mình bị cảnh này, mình thương con mình thế này. Thì người cha khác họ cũng thương con họ như thế nếu họ vào cảnh này. Vậy nên mình tôi hôm nay ngồi đây, khóc vì nhớ thương con mình thì hãy nghĩ đừng kéo thêm người cha khác phải thương con mình như vậy. Tôi trả lời lần cuối, mọi việc đều một mình tôi làm.




Những người đa cảm không hẳn là những người hèn nhát, nhất là khi họ hiểu rõ sự đa cảm của mình.

Thứ Bảy, 8 tháng 2, 2020

Thời kỳ ảm đảm.

Dịch cúm Vũ Hán ít nhiều sẽ mang lại những sắc màu ảm đạm cho nền kinh tế Việt Nam. Với Trung Quốc việc bị ảnh hưởng là đương nhiên, và Việt Nam không thể ít nhiều không bị ảnh hưởng.

Hàng nông sản của nông dân Việt Nam chủ yếu xuất qua Trung Quốc, mới chỉ hai tuần hậu quả đã thấy ngay là thanh long, dưa hấu chất đầy cửa khẩu và ở đồng ruộng Việt Nam. Không chỉ những thứ này mà sẽ còn nhiều cây trái khác cũng chung số phận, không phải ngày một, ngày hai sẽ khác như những lần khác. Lần này sẽ kéo dài khá lâu.

Những nhà máy, công xưởng, khu công nghiệp bị ảnh hưởng nhiều nhất. Một phần là lo ngại dịch cúm, phần nữa là nguyên vật liệu nhập từ Trung Quốc. Qua vụ dịch mới biết nguyên liệu làm khẩu trang đều nhập từ bên Trung Quốc, như thế có nghĩa nhiều nguồn vật liệu khác Việt Nam cũng nhập từ Trung Quốc đem về gia công.

Hai hôm nay mình đi ra chợ người Việt ở Berlin, bỗng nhiên thấy nhiều chỗ đậu xe, mọi khi mình phải tìm chỗ đậu khá vất vả, nay thì thoáng đãng hẳn lên. Để ý chút thấy người Việt ở nước ngoài đa phần làm những ngành nghề dịch vụ như ăn uống, móng , massage, tóc. Bây giờ đã thấp thoáng sự e ngại của khác Tây khi thấy người châu Á. Quán sá người Việt đã vắng hơn, không biết vì tâm lý e ngại hay vì mới qua kỳ nghỉ tết Tây nên khách Tây chưa đến.

Mình đã cảm thấy thiệt hại đến với mình, mình có chút cổ phần ở mấy chỗ như móng, massage, tiệm ăn. Hai tuần qua khách đến ít hẳn, vẫn hy vọng đó là do kỳ nghỉ tết Tây người ta đi làm lại, chưa chú ý đến dịch vụ. Đấy chỉ là hy vọng như vậy !

Nhưng việc gửi đồ gia dụng về coi như đứt, các chuyến bay giá rẻ lòng vòng qua Trung Quốc rồi về Việt Nam không còn nữa, tuyến đường bay bị ít đi, bên vận chuyển nếu chuyển thẳng về Việt Nam tất sẽ tính tiền vận chuyển cao hơn, dự tính đến 20%. Đó là chưa nói đến việc hàng về , kinh tế suy thoái đi, ai còn thiết mua sắm đồ gì nữa.

Mình không rõ ở Việt Nam những ngành nghề dịch vụ có bị ảnh hưởng không, như du lịch, ăn uống, vui chơi sẽ chắc chẳng còn ai bụng dạ , khi mà trong lòng lo ngay ngáy. Đến trẻ em đi học, công nhân đi làm còn e dè, huống chi là đi vui chơi, giải trí.

Các chuyên gia nào đó họ cho rằng phải mất thời gian từ 6 đến 12 tháng để dứt điểm bệnh dịch này. Dư âm của nó sẽ kéo dài thêm nửa năm hay một năm nữa, mọi thứ mới trở lại bình thường. Đấy là mọi việc suôn sẻ , không có diễn tiến xấu hơn.

Nhà nước Việt Nam chưa bao giờ phải làm hai động tác trái ngược nhau như bây giờ, một mặt họ rất tích cực để ngăn ngừa bệnh dịch cúm Vũ Hán làn tràn. Mặt khác họ phải giữ quan hệ không để mất lòng Trung Quốc quá, họ cũng vừa phải tuyên truyền nỗ lực để người dân phòng bệnh những cũng tuyên truyền bệnh dịch không đáng lo lắm, để giữ tâm lý không hoảng loạn trong dân chúng.

Nói về phòng bệnh, thực tế không dễ. Chẳng hạn công nhân có thể làm đeo khẩu trang, nhưng lúc ở nhà ăn tập thể, buộc phải bỏ khẩu trang ra ăn, lúc đó sẽ thế nào?  Chả lẽ mỗi người đến bê suất ăn của mình đi ra một góc nhà máy để ăn. Còn học sinh đi học cả ngày, lúc ngủ trưa, ăn trưa đeo khẩu trang thế nào cho tiện. Rồi chuyện phát hiện người bệnh để cách ly nữa, làm thế nào để phát hiện, phát hiện rồi đưa đi khám xét nghiệm có đủ nhân lực, tài lực hay không. Trong thời gian phát hiện ra thì người bệnh đã tiếp xúc với những ai, ở những nơi nào rồi.

Nếu phòng bệnh ngặt nghèo quá, ắt kinh tế không thể phát triển, phải dậm chân tại chỗ còn là may nếu như ngăn chặn được dịch bệnh.

Những dự án vốn nước ngoài đầu tư vào Việt Nam chắc chắn nhiều dự án sẽ bị cân nhắc do chủ đầu tư, cái này thì cũng không trách họ được. Ví dụ có ai định xây cái nhà máy, tuyển công nhân, họ phải thêm bài toán phòng dịch thế nào, đau đầu lắm chứ.

Mình chả nghĩ được hơn về những cái lớn,  chỉ biết bây giờ là mình đã bị thiệt hại ảnh hưởng, các nguồn thu từ các tiệm dịch vụ bên này giảm, hàng hoá gia dụng về bị đội giá, mà cũng chả mấy ai thiết mua trong lúc này.

Chẳng biết thời gian tới, mọi thứ sẽ đi đến đâu nữa.

À mà ai có xưởng may, có khả năng sản xuất khẩu trang thì liên hệ mình nhé. Mình đảm bảo nguồn vật tư cung cấp, cũng như đầu ra. Cái này nói nghiêm túc, làm hợp đồng nghiêm chỉnh. Bạn nào có sẵn nhà xưởng may mặc mà có khả năng thì liên hệ với mình.

Chủ Nhật, 2 tháng 2, 2020

Buôn bán trong thiên tai, địch hoạ.

Vụ dịch cúm đang xảy ra, phản ứng của Việt Nam thật sự là hơi tệ. Mình vốn là người cũng nhanh nhẹn với thị trường, nhưng chủ quan khi đọc những tin tức về dịch cúm. Một số người cho rằng dịch cúm này không có gì là ghê gớm, toàn do những người lắm chuyện đồn thổi , phóng đại cho to ra.

Đến khi mình quyết định mua một ít khẩu trang về cho nhà dùng, mới té ngửa ra nước Đức đã cháy hàng khẩu trang loại 3M-FFP3. Những người đi mua hàng cho mình đều là những người săn hàng rất thiện nghệ, họ có kỹ năng đàm phán, giao dịch với các hãng hay các cửa hàng rất tốt. Tuy nhiên họ đều mang về cho mình câu trả lời - hiện nay ở Đức không còn hàng, muốn có phải đợi ít nhất 10 ngày nữa. Những trang bán hàng trên mạng họ vẫn để hình ảnh, nhưng nếu đặt mua thì câu trả lời đều giống nhau.

Vậy ai đã mua số lượng khổng lồ khẩu trang 3M- FFP3 đấy?

Trên thị trường Việt Nam không thấy bán nhiều. Câu trả lời là người Trung Quốc họ đã mua sạch.

Họ bị dịch trước, họ mua sạch là điều dễ hiểu.

Nhưng giá như không có những bài viết của các nhà báo, các nhân vật nổi tiếng trên mạng xã hội Việt Nam nhận định rằng viruts Vũ Hán chẳng có gì đáng lo, thì có lẽ sẽ tốt hơn.

Đến giờ vẫn không hiểu sao họ nói vậy, họ được lệnh nói hay là họ thích nói thế?

Mình nghĩ họ thích nói thế đúng hơn, thích là người thông thái, hiểu biết, đi ngược với đám dân chúng mà họ bảo là bày đàn, trào lưu, nhận thức kém....

Làm người, nhất là có chút tiếng nói trong xã hội. Chuyện bệnh dịch biết rõ về chuyên môn thì nói, không thì thôi. Có người khi bệnh dịch đã rõ rồi, còn nói vớt khẩu trang, thuốc khử trùng chả ngăn được gì đâu. Dùng làm gì béo bọn con buôn. Báo chí đưa tin uống 25 lít nước một ngày khỏi bệnh, chịu khó làm tình sẽ khỏi bệnh.

Nhưng rồi khuyến cáo chính thức từ nhiều nơi, đều khuyên không đến nơi đông người, nên dùng khẩu trang, nước khử trùng. Nhiều nhà trường cũng rời ngày nghỉ học chậm lại để nghe ngóng dịch bệnh.

Khẩu trang lên giá ầm ầm.

Một bạn bán thuốc kêu gọi các nhà thuốc.

- Các nhà thuốc liên kết lại, đéo nhập khẩu trang bán nữa, đứa nào thích thì đi nhận từ thiện 2 cái một lần. Mọi việc đã có nhà nước lo. Mệt mỏi lắm rồi.

Rất nhiều người mắng bạn ấy là vô tâm. Thế nhưng cũng đến hơn nghìn người like ủng hộ bạn ấy.

Thực sự trong lúc như thế này, cảm giác của nhiều người sẽ rất bực bội. Người lợi dụng chuyện dịch bệnh, hàng khan để tăng giá là có, tâm lý kiếm tiền thời vụ mà. Một nét rất đặc trưng ở Việt Nam. Rồi người tiêu dùng hay cả người không dùng chửi người bán vô lương tâm, lợi dụng này nọ cũng nhiều. Có những người thực sự họ vì bức xúc, có những người thì sự đố kỵ trong lòng.

Mình bán chai thuốc xịt khử trùng, một người tên Nguyễn Lạc `Long vào còm, đưa hình ảnh chai thuốc và giá bán, mắng mình là loại chặt chém bất nhân. Mình hiểu anh ta đang bức xúc với nạn tăng giá, đầu cơ chứ không phải ý đồ gì với mình. Nên từ tốn đưa lại hình ảnh hàng của mình, hoá đơn mua hàng, mẫu mã. Anh Long sống ở Đức thì phải, anh nhận ra sự nhầm lẫn và xin lỗi mình. Mình cũng bảo không có chuyện gì đâu, vì mình biết anh ấy bức xúc chứ không phải có ý xấu gì.

Những người giúp việc buôn bán của mình thông báo giá ở chỗ kia bán ra cao hơn mình thế nọ, thế kia. Họ còn bảo thôi bán giá thế để giúp dân.

Mình bảo.

- Đm đừng nói chuyện xa vời, giúp dân cái đéo gì, giúp mình là chính. Thứ nhất mình bán mọi mặt hàng, giờ dịch bệnh mà không bán khẩu trang là một cái dở. Dở vì mặt hàng lúc khách người ta cần mình lại không có bán cho họ. Cái dở thứ hai là nếu như mình lợi dụng cơ hội tăng giá, như thế khách hàng quen họ nghĩ mình loại buôn bán bất nhân. Lần sau họ sẽ mất đi thiện chí mua những mặt hàng khác của mình. Mình là lưu manh, phải tính những cái lợi lâu dài, không nên tính loại thời vụ trước mắt. Chỉ sợ không có hàng mua được bán cho khách thôi, còn mua được bao nhiêu cộng chí phí  tối thiểu vào và bán thế cho người ta. Rừng xanh còn lo gì thiếu củi đốt, không ăn lãi lần này thì ăn lãi ở cái khác mình bán về sau.  Chỉ cần lần sau mình bán sản phẩm gì bằng giá thị trường, thì những người mua khẩu trang hay nước xịt trùng hôm nay, họ sẽ mua của mình chứ không hơi đâu đi mua chỗ khác, vì họ đã có sẵn thiện cảm với mình. Thế không phải là cái lợi lớn sao.

Mình viết đoạn này để chia sẽ với bạn Nguyễn Kim Dung chủ của stt gây tranh cãi và các nhà thuốc khác. Các bạn nên nhập hàng về bán cho dân, nhập giá sao công khai rõ, bán ra thế nào công khai rõ cho người ta khỏi oán trách. Người dân còn phải đến hiệu thuốc nhiều lần, không phải chỉ mua khẩu trang, thuốc khử trùng mà còn nhiều loại thuốc khác. Thể hiện sự tử tế lúc này là cách quảng cáo cho cửa hàng mình tốt nhất.  Đây không phải cơ hội tốt để kiếm tiền, đây là cơ hội để quảng cáo cửa hàng mình tốt nhất trong mọi cơ hội. Chứ đừng nghĩ vì cơ hội nên kiếm tiền, đừng nghĩ bị người ta oán trách mà không nhập về bán nữa. Các bạn là chuyên nghiệp, bạn sẵn có những đầu mối nhập hàng, phương thức vận chuyển, phân phối , địa điểm, nhân lực...các bạn nên làm điều đáng phải làm trong lúc này.


Hôm nay mình rất ấm lòng, mình định tính nhân ngày sinh nhật lần thứ 48 của mình. Mình mua 4800 cái khẩu trang về phát miễn phí. Hôm qua đã gọi điện cho cửa hàng, thống nhất giá 9 euro 1 hộp.  Trưa nay mình đến cửa hàng, nói mua về phát miễn phí cho mọi người trong nước, chỉ có thể để em giá nào để động viên em, chứ em không dám mặc cả, lúc này có hàng là tốt lắm rồi.

Chị Hồng chủ tiệm US Nails  ở nhà 8 chợ Đồng Xuân,  Berlin chỉ hỏi lại rằng làm từ thiện à, mình gật đầu. Chị bảo giảm nửa giá. Thế là mình mua tăng gấp đôi cho đúng số tiền dự định bỏ ra.

Chưa hết, có mấy người ngỏ ý muốn góp chút để mình mua thêm khẩu trang gửi về phát miễn phí, họ nói còn nhiều dân nghèo không có tiền mua khẩu trang.

Mai mình sẽ lại ra chỗ chị Hồng mua thêm, hy vọng có hàng để mua thêm vài chục nghìn cái nữa. Cơn dịch bệnh này không biết sẽ đến đâu, còn bụi mịn nữa. Khẩu trang chẳng bao giờ thừa trong những đất nước đang công nghiệp hoá bằng nghị quyết như Trung Quốc, Việt Nam.